Praktyki prawnicze

Rozpocznij z nami swój bieg do kariery


Witamy serdecznie

na stronie Portalu Pracy i Praktyk Prawniczych. Znajdziecie tutaj szereg informacji, które pomogą Wam w rozpoczęciu bądź rozwoju Waszej kariery prawniczej.

Radca Prokuratorii Generelanej Skarbu Państwa

Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa (http://www.prokuratoria.gov.pl) jest stosunkowo niedawno powstałym miejscem kariery prawnika. Jej działanie reguluje ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. 2005, Nr 169, poz. 1417, ze zm.) Ma ona na celu zapewnienia ochrony prawnej praw i interesów Skarbu Państwa. Prokuratoria Generalna podlega nadzorowi Ministra Skarbu Państwa, jest jednakże niezależna w zakresie czynności podejmowanych w ramach zastępstwa procesowego Skarbu Państwa oraz co do treści wydawanych opinii prawnych.

Do zadań Prokuratorii Generalnej należy:

• wyłączne zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym (co do zasady),

• zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed sądami powszechnymi, wojskowymi i polubownymi,

• zastępstwo Rzeczypospolitej Polskiej przed sądami, trybunałami i innymi organami orzekającymi w stosunkach międzynarodowych,

• wydawanie opinii prawnych,

• opiniowanie projektów aktów normatywnych dotyczących praw lub interesów Skarbu Państwa, a także regulujących postępowania przed sądami, trybunałami i innymi organami orzekającymi.

Zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną dotyczy spraw, w których Skarb Państwa jest lub powinien być stroną powodową albo pozwaną, albo też uczestnikiem postępowania przed sądem, trybunałem lub innym organem orzekającym. Rada Ministrów może wyznaczyć Prokuratorię Generalną do reprezentowania Rady Ministrów lub ministrów w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym. Prokuratoria Generalna nie wykonuje zastępstwa procesowego: państwowych osób prawnych oraz Skarbu Państwa w postępowaniu karnym.

Zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną, jest, co do zasady, obowiązkowe do zakończenia sprawy:

• w sprawach rozpoznawanych w pierwszej instancji przez sąd okręgowy,

• w sprawach:

a) o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,

b) o stwierdzenie zasiedzenia,

- jeżeli wartość przedmiotu sprawy przewyższa kwotę 1.000.000 zł,

• w sprawach rozpoznawanych przez sądy polubowne, niezależnie od tego, czy miejsce postępowania przed tym sądem znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, czy też poza jej granicami lub nie jest oznaczone.

Prokuratoria Generalna z urzędu lub na wniosek podmiotu reprezentującego Skarb Państwa może przejąć zastępstwo procesowe Skarbu Państwa w każdej sprawie, jeżeli wymaga tego ochrona ważnych praw lub interesów Skarbu Państwa. Przejęcie zastępstwa procesowego Skarbu Państwa może nastąpić w każdym stadium postępowania. W sprawach dotyczących ważnych praw lub interesów Skarbu Państwa, Prokuratoria Generalna, na wniosek podmiotu reprezentującego Skarb Państwa, wydaje opinie prawne, w tym także opiniuje projekty umów, których stroną jest lub ma być Skarb Państwa.

Czynności zastępstwa procesowego przed sądami, trybunałami i innymi organami orzekającymi wykonują wyłącznie radcowie Prokuratorii Generalnej. Radcowie Prokuratorii Generalnej, biorąc udział w rozprawach sądowych, występują w stroju urzędowym. Strojem urzędowym jest toga (ze złotym szlakiem).

Pracami Prokuratorii Generalnej kieruje Prezes Prokuratorii Generalnej, przy pomocy wiceprezesów Prokuratorii Generalnej i dyrektorów oddziałów Prokuratorii Generalnej. W skład Prokuratorii Generalnej wchodzi Główny Urząd Prokuratorii Generalnej z siedzibą w mieście stołecznym Warszawie oraz mogą wchodzić oddziały Prokuratorii Generalnej.

W Prokuratorii Generalnej są zatrudnieni radcowie Prokuratorii Generalnej i starsi radcowie Prokuratorii Generalnej.

Radcą Prokuratorii Generalnej może być osoba, która:

• posiada obywatelstwo polskie,

• korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich,

• ukończyła wyższe studia prawnicze w Polsce i uzyskała tytuł magistra albo ukończyła zagraniczne studia prawnicze, uznane w Polsce,

• posiada uprawnienia radcy prawnego, adwokata lub notariusza albo zajmowała stanowisko sędziego sądu powszechnego, sędziego sądu wojskowego lub sędziego sądu administracyjnego albo stanowisko prokuratora (nie dotyczy: osoby, która posiada tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego nauk prawnych lub pracowała na stanowisku związanym z legislacją, nie niższym niż legislator lub specjalista do spraw legislacji, w urzędzie organu władzy państwowej przez co najmniej pięć lat),

• nie była karana za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe albo nieumyślne przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu,

• jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy.

Starszym radcą Prokuratorii Generalnej może być:

• radca Prokuratorii Generalnej, który przez co najmniej trzy lata zajmował stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej, lub

• osoba, która posiada tytuł naukowy profesora lub stopień naukowy doktora habilitowanego nauk prawnych, lub

• osoba, która posiada uprawnienia radcy prawnego, adwokata lub notariusza i wykonywała ten zawód przez co najmniej pięć lat, lub

• osoba, która zajmowała stanowisko sędziego sądu powszechnego, sędziego sądu wojskowego lub sędziego sądu administracyjnego albo stanowisko prokuratora przez co najmniej trzy lata, lub

• osoba, która pracowała na stanowisku związanym z legislacją, nie niższym niż legislator lub specjalista do spraw legislacji, w urzędzie organu władzy państwowej przez co najmniej osiem lat.

Radców mianuje Prezes Prokuratorii Generalnej. Mianowanie stanowi nawiązanie stosunku pracy na podstawie mianowania w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy. Przed wręczeniem aktu mianowania radca Prokuratorii Generalnej i starszy radca Prokuratorii Generalnej składa, wobec Prezesa Prokuratorii Generalnej, ślubowanie.

Obowiązkiem radcy jest postępować zgodnie ze złożonym ślubowaniem, a w szczególności:

• chronić prawa i interesy Skarbu Państwa,

• rzetelnie i terminowo wykonywać czynności służbowe,

• przestrzegać tajemnic ustawowo chronionych,

• stale podnosić kwalifikacje zawodowe.

Radca nie może podejmować dodatkowego zatrudnienia, z wyjątkiem zatrudnienia na stanowisku naukowym, naukowo-dydaktycznym lub dydaktycznym. Radca nie może podejmować zajęcia lub sposobu zarobkowania, które pozostawałyby w sprzeczności z jego czynnościami służbowymi albo wzbudzałyby podejrzenie o stronniczość lub interesowność.

Radca podlega co dwa lata ocenie kwalifikacyjnej. Ocena kwalifikacyjna może być dokonana w każdym czasie na polecenie Prezesa Prokuratorii Generalnej. Ocena kwalifikacyjna dotyczy wykonywania przez radcę zadań i czynności służbowych.

Radca ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za przewinienia służbowe, w tym za oczywistą obrazę przepisów prawa i za uchybienia godności zawodu. Za nadużycie wolności słowa przy wykonywaniu czynności służbowych, stanowiące ściganą z oskarżenia prywatnego zniewagę strony, jej pełnomocnika, kuratora, świadka, biegłego lub tłumacza, radca odpowiada tylko dyscyplinarnie.

Karami dyscyplinarnymi są:

• upomnienie,

• nagana,

• nagana z ostrzeżeniem,

• nagana z pozbawieniem możliwości awansowania przez okres do trzech lat na wyższe stanowisko służbowe,

• przeniesienie na niższe stanowisko służbowe lub pozbawienie funkcji,

• wydalenie z pracy w Prokuratorii Generalnej.

W Prokuratorii Generalnej mogą być zatrudnieni pracownicy inni niż radcowie. Do tych pracowników stosuje się przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 86, poz. 953, z późn. zm.), a w sprawach nieuregulowanych także w tych przepisach - przepisy Kodeksu pracy.

Top

Prokuratoria Generalna RP

Nie jesteśmy instytucją wymiaru sprawiedliwości, choć czasem tak się nas postrzega, lecz adwokatem jednego klienta, mianowicie Skarbu Państwa – mówi Marcin Dziurda, prezes Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa w wywiadzie dla "Rzeczpospolitej"

Rz:Jak uzasadniano w 2005 r. pierwsze projekty powołania Prokuratorii Generalnej?

Marcin Dziurda: Uznano, że Skarb Państwa powinien mieć profesjonalnego pełnomocnika, który broniłby jego interesów. Taki urząd państwowy działał w latach 1919 – 1939, a po wojnie do 1951 r. Zgodnie z ustawą z 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa prowadzimy jego sprawy o wartości powyżej 1 mln zł przed sądami powszechnymi oraz wszystkie przed Sądem Najwyższym, bez względu na wartość przedmiotu sporu. Zastępujemy Rzeczpospolitą Polską przed sądami, trybunałami i innymi organami orzekającymi w stosunkach międzynarodowych. Wydajemy również opinie prawne, ale tylko na wniosek właściwego organu.

Rz:Czy Skarb Państwa częściej wygrywa czy przegrywa takie procesy?

MD:Ogółem w 2006 r., który był pierwszym rokiem działalności, prowadziliśmy 1190 spraw sądowych, w zeszłym roku — 1740, a w ciągu trzech pierwszych miesięcy tego roku wpłynęły już 463 nowe. Od 15 marca 2006 r. do końca 2007 r. zakończyło się 1046 spraw. Wygraliśmy 586, przegraliśmy 50, a w inny sposób (np. ugodą czy wycofaniem pozwu) zakończyło się 410. Oznacza to, że w sprawach przeciwko Skarbowi Państwa uwzględniono pozwy na 33,8 mln zł, a oddalono na 2,2 mld zł. W sprawach z powództwa Skarbu Państwa, np. o kary umowne, o odszkodowania za niewykonanie zobowiązań, wygraliśmy 23 mln zł, a oddalono pozwy na 283 tys. zł. Czyli osiągnęliśmy 99 proc. skuteczności. Szybciej jednak kończą się sprawy prostsze, toteż zapewne nie uda się utrzymać takiej statystyki. Zwłaszcza że ponad 90 proc. dotychczasowych spraw toczy się z powództwa przeciw Skarbowi Państwa. W 2006 r. wniesiono je na 6,4 mld zł, w 2007 r. – na 11,6 mld zł, a w ciągu trzech pierwszych miesięcy tego roku – na 2,3 mld zł. W tym samym czasie w sprawach z powództwa Skarbu Państwa chodziło odpowiednio o 820 mln zł, 516 mln zł i 117 mln zł. Najczęściej pozywany jest minister Skarbu Państwa, poza tym wojewodowie, minister finansów, prezydenci miast, starostowie (głównie w sprawach roszczeń reprywatyzacyjnych), sądy (za unieważnione orzeczenia) oraz organy skarbowe. Punkt ciężkości jest znany.

Rz:Przed jakimi polskimi sądami staje najczęściej Prokuratoria?

MD:Najczęściej przed Sądem Okręgowym w Warszawie, ale często także w Krakowie, Poznaniu, Gdańsku czy Łodzi. Jeździmy na wszystkie rozprawy.

Rz:Czego przeważnie dotyczą?

MD:Głównie reprywatyzacji, w tym dekretu o gruntach warszawskich. Są to sprawy bardzo trudne, o dużej wartości.

Rz:Powiedział pan na wstępie, że Prokuratoria zastępuje RP również przed sądami i trybunałami międzynarodowymi.

MD:Właśnie w tej grupie spraw obserwujemy największy wzrost. W 2006 r. współprowadziliśmy przed sądami międzynarodowymi dziewięć spraw, w 2007 r. było ich już 29, a w ciągu trzech pierwszych miesięcy tego roku – 29.

Rz:Jakie to sprawy?

MD:Prokuratoria angażuje się najczęściej w sprawy przed Trybunałem w Strasburgu. Działamy w zespole przy polskim pełnomocniku, ambasadorze Jakubie Wołąsiewiczu. W sprawach precedensowych i szczególnie istotnych uczestniczymy w przygotowaniu stanowiska rządu polskiego. Bierzemy również udział w arbitrażach: albo zwykłych, handlowych, albo w arbitrażach na podstawie umów o wspieraniu i ochronie inwestycji. W odróżnieniu od spraw przed polskimi sądami, w których Prokuratoria bierze udział z urzędu, Rzeczpospolitą Polską przed sądami międzynarodowymi reprezentujemy tylko wtedy, gdy zwróci się o to właściwy organ.

Rz:To znaczy kto?

MD:Najczęściej ministerstwa Spraw Zagranicznych i Skarbu Państwa, a w postępowaniach arbitrażowych – Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Chodzi jej zazwyczaj o spory z wykonawcami robót drogowych. W arbitrażach handlowych występujemy zawsze, jeżeli wartość sporu przewyższa 1 mln zł, a sprawa toczy się w Polsce. Są to trudne postępowania, bardzo często prowadzone po angielsku. Mamy jednak bardzo dobrych prawników. Udało się skompletować znakomity zespół.

Rz: Jak się dostaje taką posadę?

MD:Trzeba mieć uprawnienia w którymś z zawodów prawniczych – ale należy je zawiesić z chwilą podjęcia pracy w Prokuratorii. Oprócz ukończonej aplikacji wymagana jest praktyka i doświadczenie zawodowe, ponieważ prowadzimy jedynie sprawy duże lub szczególnie skomplikowane. Szukamy zwłaszcza osób dobrze znających języki obce. Zdecydowana większość postępowań międzynarodowych toczy się w języku angielskim. Obecnie jest zatrudnionych blisko 80 radców Prokuratorii – większość to radcowie prawni.

Rz:Co ich do tego skłania, skoro w prywatnych kancelariach mogą zarabiać znacznie więcej?

MD:Liczą się prestiż i możliwość zdobycia doświadczenia zawodowego. Mogę również z dumą powiedzieć, że dla wielu moich kolegów wartością samą w sobie jest praca dla państwa. Nie da się jednak ukryć, że wynagrodzenia w Prokuratorii coraz bardziej odbiegają od rynkowych. Trzeba je podnieść, ponieważ różnice stały się zbyt duże. Nigdy jednak płace nie będą takie same. Zapewne nigdy nie uda się też zatrzymać wszystkich najlepszych ludzi w administracji, która nie może płacić tak jak podmioty prywatne.

Rz:Czy Prokuratoria współpracuje z jakimiś kancelariami prawnymi?

MD:Tylko w dwóch dużych arbitrażach międzynarodowych, w których ogromne znaczenie – oprócz umiejętności zawodowych – ma doświadczenie i nazwisko, wynajęliśmy znane kancelarie. Naszymi pełnomocnikami w tych sprawach są, oprócz polskich adwokatów, także wybitni prawnicy zagraniczni. W sprawach krajowych nie możemy zatrudniać pełnomocników z zewnątrz. Sami prowadzimy też zwykłe arbitraże handlowe, np. o wykonanie umowy, o wynagrodzenie itp. Myślę, że osiągnięty tu został jeden z celów powołania Prokuratorii. Gdyby takie sprawy zlecać, kosztowałyby bardzo drogo. Jeden z urzędów prowadził np. sprawę arbitrażową o 3 mln euro, ale ponieważ toczyła się w Paryżu i po angielsku, koszty jej prowadzenia wyniosły 1,5 mln zł. Teraz już jesteśmy w stanie sami prowadzić taki proces, a roczny budżet Prokuratorii to niewiele ponad 20 ml.

Źródło : Rzeczpospolita

Top